Yazı Detayı
20 Mart 2019 - Çarşamba 07:35 Bu yazı 1298 kez okundu
 
İkonik Kentsel Yaşam Alanı Kazandırmak
Zuhal Nakay
zuhalnakay@yahoo.com.tr
 
 

VESSEL NEW YORK

Her ne kadar büyüyüp kalabalıklaşan kentler günümüzde trafik ve yapı yoğunluğu ile cazibelerini önemli ölçüde yitiriyor olsalar da, New York gibi megapoller çekim merkezi olmaya devam ediyorlar. Hatta New York ile birlikte Paris, Roma ve İstanbul gibi marka kentler neredeyse ülkenin kendisiyle özdeşleşmiş durumdalar. Bunların bir kısmı tarihi ve coğrafi özellikleriyle öne çıkarken, bir kısmı da çağdaş mimari yapılarıyla anılıyor. Berlin bu anlamda özellikle birleşmeden bu yana yeni ve yenilenen kent strüktürüyle adeta bir mimari açık hava müzesine dönüşmüşken, Elbfilharmoni Konser Salonu ile Hamburg ve Sanat Müzesi ile de Milwaukee mimari açıdan ses getiren diğer kentler.

Bu ikonik yapılar zincirine katılan sonuncusu ise peteği andıran sıra dışı mimarisiyle New York’taki Vessel strüktürü. Her ne kadar uzaktan soyut devasa bir heykel gibi dursa da toplam 154 merdiveni, 2500 basamağı ve 80 seyir terası ile gezinebilen bir yapı. Yüksekliğinin 45 metre, ağırlığının 600 ton ve maliyetinin de 150 milyon dolar olduğu belirtilmiş. Bu dev strüktürü finanse eden emlak kralı Stephen M. Ross, Vessel’in New York için Paris’in Eyfel Kulesi’yle eşdeğer bir önem taşıyacağından emin. Ross, Vessel’in tasarımı için dünyaca ünlü İngiliz mimar Patrick Heatherwick’i ile anlaşmış; kendisi aynı zamanda Londra’daki Olimpik meşalenin de tasarımcısı.

Konum olarak ise Vessel, New York’un Hudson Yards adındaki yenilenen şehir bölgesinin merkezinde yer alıyor. 2024 yılına kadar 10th ile 11th Avenu arasında 15 adet gökdelenin inşası planlanmış.  Ayrıca bölgede 4000 konut, lüks otel, AVM, kültür merkezi, okul ve 28.000 çeşit bitki içeren yeşil alanlar öngörülmüş. Geçen yüzyılın otuzlu yıllarında inşa edilen Rockefeller Merkezi’inden bu yana Hudson Yards New York’un en büyük kentsel dönüşüm alanını oluşturuyor. Hudson Yards Manhattan’ın batı yakasında yer alırken, önceden endüstri bölgesi olan alanda halen kısmen yapılaşacak olan Long Island Demiryolları bulunuyor.

Doğal olarak bu denli simgesel bir kentsel alandaki dönüşüm ve merkezindeki ikonik Vessel yapısı tüm dünyada yankı uyandırmış durumda. Bölgenin en tanınmış emlakçısının böyle bir yatırımı göze almış olması da bu gelişmenin önemini vurgulayan bir girişim. Tabii ki beğeniler kadar eleştiriler de yükselmekte, özellikle yapının işleviyle ilgili olarak. Bu kadar maliyete değer miydi, daha anlamlı bir kentsel kazanım olabilir miydi diye sormak kuşkusuz ki mümkün. Mimar Heatherwick yapının tasarımında Hindistan’daki tarihi su kuyularına inen merdivenlerden ve New Yorkluların fitness tutkularından ilham almış. Ancak bu kadar basamağı tırmanmayı göze alamayanlar için asansör de düşünülmüş. Bu bağlamda değerlendirme yapmadan önce her zaman bir yapının mimarına kulak vermek ve söz konusu kentin entelektüel seviyesini tanımak gerektiğini düşünüyorum.

Vessel’in açılışından itibaren sosyal medyaya düşen resimlere bakılırsa, ziyaretçiler – hamile anneler dâhil – hallerinden oldukça memnun. Biletler tükenmiş bile. Genel olarak da boşluklu yapının meydana yakıştığını ve gerçekten de süslediğini düşünenlerdenim. Etrafındaki yapılar açısından da görsel bir zenginlik katmış gibi gözüküyor. Ancak gidip yerinde görmeden ve uzun süreli kullanımını değerlendirmeden kesin bir sonuca varmak mümkün değil.

Ama tüm bunların ötesinde kentsel dönüşümün bir bütün olarak ele alınması gerektiği ve tüm marka metropollerin ikonik işlevsel mimarileriyle öne çıkmaya çalıştığı bir yüzyılda, New Yorka’taki Vessel ve etrafındaki kentsel yaşam alanının yakından incelenmeye değer bir örnek olduğunu düşünüyorum.

Zuhal Nakay

Y. Mimar İTÜ/ETH-Zürich

Kaynak:

Arkitera (http://www.arkitera.com/haber/31181/heatherwick-studiodan-escher-vari-struktur--vessel)

SpiegelOnline (http://www.spiegel.de/kultur/gesellschaft/new-york-mega-skulptur-vessel-soll-stadtteil-hudson-yards-zieren-a-1112418.html)

 
Etiketler: İkonik, Kentsel, Yaşam, Alanı, Kazandırmak,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
26 Ağustos 2019
Kamusal Alan ve Siyaset
256 Okunma.
20 Temmuz 2019
Modern Binaların Tuvaletleri Kokar mı?
413 Okunma.
16 Haziran 2019
DDR: Mimarlık ve Siyaset
994 Okunma.
05 Nisan 2019
PNR.istanbul - “Değişim I: Yeni”
1127 Okunma.
15 Ocak 2019
Kentsel Yaşam Alanı Kazandırmak
4816 Okunma.
29 Aralık 2018
Yapay Zekâ Çağında Mimari Tasarım
1103 Okunma.
02 Kasım 2018
Doğru otopark çözümü neden önemli?
1148 Okunma.
02 Ağustos 2018
Modern Mimarlık Tarihinin Parçası Olarak Otopark Yapıları
747 Okunma.
07 Kasım 2017
Çirkinliğin Estetiği
575 Okunma.
04 Kasım 2017
ŞEHİR 2.0: Yeni Habitat! / 19.10.17
548 Okunma.
24 Kasım 2016
Konut Konferansı 2016: Erişilebilir Mimarlık 23/11/16
532 Okunma.
02 Haziran 2016
Star Wars'un Neo-Osmanlı Versiyonu
542 Okunma.
30 Nisan 2016
EKODesign 2016 – Yeni Nesil Yeşil
542 Okunma.
23 Nisan 2016
BIM 2016 – Türkiye nerede?
548 Okunma.
15 Mart 2015
Çölleşmiş Şehirler, Çölleşmiş Beyinler, Çölleşmiş Özgürlükler
512 Okunma.
10 Mart 2015
Vahdettin Köşkü'nün Katli
573 Okunma.
10 Mart 2015
Milyon dolar ediyor mu?
520 Okunma.
25 Şubat 2014
Daima Hizmet Daima Kalite?
515 Okunma.
05 Şubat 2014
Ama Biz Bunu Hep Söylüyorduk, Sayın Cumhurbaşkanı!
539 Okunma.
25 Kasım 2013
15 Yılda 15 Milyon Konut
523 Okunma.
03 Ekim 2013
BIM - Bilgi Çağında Mimari Tasarım
541 Okunma.
19 Eylül 2013
Interface - Net Effect: Okyanustan Alıp, Okyanusa Vermek
643 Okunma.
10 Eylül 2013
Milli Manevi Değerlerimiz Ve Mimari
567 Okunma.
10 Eylül 2013
Cepheler ve Kentler: Radikal Değişim
576 Okunma.
10 Eylül 2013
BIM - Kervan Artık Bilgisayarda Diziliyor
850 Okunma.
06 Eylül 2013
Bunu Bize Yapmayacaktın, Umberto!
786 Okunma.
Haber Yazılımı Yandex.Metrica